Phát triển kinh tế phải đảm bảo mọi người dân đều được thụ hưởng

Hội thảo có sự tham dự và chủ trì của đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương; đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị Khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; đồng chí Lê Ngọc Châu, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Hải Phòng.

Hội thảo còn có sự tham dự và tham gia thảo luận của gần 300 đại biểu là đại diện: các Ban, Bộ, ngành Trung ương, các Ủy ban của Quốc hội, Hội đồng lý luận Trung ương; các sở, ban, ngành các địa phương; các viện nghiên cứu, đại học, trường đại học; các chuyên gia, nhà khoa học; các tổ chức quốc tế tại Việt Nam.

Phát biểu khai mạc và chỉ đạo tại Hội thảo, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách Chiến lược Trung ương nhấn mạnh: Đây là Hội thảo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang ra sức thi đua triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, hướng tới mục tiêu đến năm 2045 Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao, hoà bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội”.

Theo đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định yêu cầu đổi mới mô hình phát triển đất nước theo hướng hiện đại, xanh, số và dựa trên tri thức; lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chủ yếu để phát triển nhanh và bền vững đất nước. Đại hội nhấn mạnh yêu cầu phát triển mạnh kinh tế số, xã hội số, công dân số; xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia; hình thành các ngành công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chiến lược và doanh nghiệp công nghệ Việt Nam có năng lực cạnh tranh toàn cầu; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đổi mới quản trị quốc gia theo hướng hiện đại, số hóa, minh bạch và hiệu quả.

Đặc biệt, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhiều lần nhấn mạnh, đất nước đang đứng trước cơ hội lịch sử để bước vào kỷ nguyên phát triển mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam. Theo đó, Việt Nam phải đổi mới căn bản mô hình phát triển, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm nền tảng và động lực chủ yếu; phải phát triển dựa trên tri thức, công nghệ, dữ liệu và con người Việt Nam; phải xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ đi đôi với hội nhập quốc tế sâu rộng và hiệu quả.

Đó cũng chính là con đường để hiện thực hóa khát vọng xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc; nhân dân có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc; đất nước phát triển nhanh và bền vững; vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đề nghị Hội thảo tập trung làm rõ 4 nội dung. Cụ thể: Thứ nhất, đánh giá toàn diện mô hình phát triển của Việt Nam qua các thời kỳ; nhận diện rõ những thành tựu, hạn chế, điểm nghẽn và nguyên nhân, nhất là các rào cản thể chế, công nghệ, dữ liệu và nguồn nhân lực. Cần đi sâu phân tích quá trình triển khai thực hiện, khoảng cách giữa kết quả đạt được và các mục tiêu, định hướng đề ra trong các văn kiện của Đảng và Nhà nước trên tất cả các mặt kinh tế, xã hội, văn hóa, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế.

Thứ hai, phân tích sâu bối cảnh quốc tế và các xu hướng phát triển mới, đặc biệt là cạnh tranh công nghệ, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, yêu cầu tăng trưởng 2 con số nhanh, bền vững và mục tiêu đến năm 2045; qua đó xác định các cơ hội, dư địa, thách thức đối với Việt Nam và yêu cầu cần đổi mới mô hình phát triển trong giai đoạn tới.

Thứ ba, đề xuất quan điểm, triết lý, cấu trúc và các trụ cột của mô hình phát triển mới; làm rõ vai trò trung tâm của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong tạo lập động lực tăng trưởng mới, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh và tự chủ chiến lược quốc gia.

Thứ tư, làm rõ những đột phá về thay đổi cấu trúc mô hình phát triển để đảm bảo phát triển nhanh, bền vững, bao trùm, tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược, phát triển hôm nay không làm tổn hại đến nền tảng phát triển của ngày mai, không làm suy giảm nguồn lực cho thế hệ tương lai của đất nước. Phát triển phải đảm bảo mọi người dân đều phải được thụ hưởng, phát triển kinh tế phải đồng bộ với phát triển văn hóa xã hội, gắn với bảo vệ môi trường; với bảo đảm quốc phòng, an ninh; phát huy vai trò của đối ngoại và hội nhập quốc tế.

Phát biểu chào mừng Hội thảo, đồng chí Lê Ngọc Châu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hải Phòng khẳng định, với đặc điểm là trung tâm cảng biển, công nghiệp, logistics và hội nhập quốc tế sâu rộng, Hải Phòng có đầy đủ các điều kiện để trở thành địa phương đi đầu trong thí điểm các mô hình phát triển mới, các cơ chế quản trị mới, hạ tầng số, cảng thông minh, logistics thông minh và các hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với công nghiệp công nghệ cao. Hải phòng luôn trân trọng, ủng hộ và cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất cho các nhà khoa học, các chuyên gia triển khai các công trình nghiên cứu và mô hình thực nghiệm tại địa phương.

Hội thảo bao gồm 2 phiên chính, gồm: Phiên tham luận gồm các báo cáo với chủ đề: Một số định hướng lớn về đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đến năm 2045; Cơ sở lý luận và kinh nghiệm quốc tế về chuyển đổi mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số và hàm ý chính sách đối với Việt Nam…

Phiên thảo luận sẽ đề cập, phân tích, đánh giá và gợi mở các giải pháp có tính chiến lược nhằm đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Phiên thảo luận có sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, môi trường, khoa học, công nghệ, văn hóa, quốc phòng – an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế, quản trị quốc gia, đại diện các tổ chức quốc tế (Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam; - WB, Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc - UNDP, Tổ chức Lao động quốc tế - ILO,…), đại diện các bộ, ngành, địa phương, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam.

Hội thảo đã nhận được sự quan tâm sâu sắc của các nhà lãnh đạo, quản lý, các cơ quan nghiên cứu, hoạch định chính sách, cộng đồng doanh nghiệp, các chuyên gia, nhà khoa học trong nước và đại biểu quốc tế với hơn 80 tham luận, 2 báo cáo trung tâm, 7 báo cáo chuyên đề và 11 ý kiến thảo luận tại hội thảo.

Phát biểu kết luận Hội thảo, PGS.TS Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh nhấn mạnh, các tham luận, ý kiến phát biểu và trao đổi tại Hội thảo đã tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau: Lý luận phát triển và quản trị, phát triển mô hình tăng trưởng, quản trị công, cạnh tranh quốc gia, quản trị số, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, quản trị nhân lực, phát triển bền vững, tự chủ chiến lược và vị thế Việt Nam trong trật tự phát triển mới...

Kết quả của hội thảo không chỉ thể hiện ở số lượng các báo cáo tham luận, mà bước đầu định hình một khung nhận thức tương đối có hệ thống về mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, trong đó khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giữ vai trò nền tảng, động lực, trung tâm và chi phối hiện đại hóa quản trị quốc gia, đổi mới phương thức phát triển.

Hội thảo cũng gợi mở nhiều vấn đề lớn cần tiếp tục phải nghiên cứu sâu hơn, toàn diện hơn. Đó là làm thế nào để khoa học công nghệ thật sự chuyển hóa thành năng suất quốc gia, để phát triển thị trường khoa học công nghệ và thị trường dữ liệu, để thúc đẩy thể chế thử nghiệm có kiểm soát cho các lĩnh vực mới, để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong kỷ nguyên AI, để chuyển đổi số không tạo ra bất bình đẳng số mới và Việt Nam không rơi vào ngoại vi số...

Đồng chí Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh đề nghị sau hội thảo, các cơ quan đồng tổ chức tiếp tục chắt lọc, hệ thống hóa, hoàn thiện các luận cứ, lý luận và thực tiễn, từ đó chuyển hóa kết quả hội thảo thành các báo cáo, tư vấn, kiến nghị chính sách để phục vụ xây dựng Đề án, góp phần định hình mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới./.