Khắc phục tình trạng ngập lụt ở phường Phước Tân

Cống ngang tại lý trình Km1+950 đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu đoạn qua phường Phước Tân.

Theo nhận định bước đầu của địa phương, nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, ngoài do mưa lớn, nước từ thượng nguồn đổ xuống sông Buông không thoát kịp còn do vị trí cống thoát nước qua tuyến đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu đặt lệch so với dòng chảy hiện hữu.

Nhận diện các nguyên nhân gây ngập

Ngay sau khi xảy ra tình trạng ngập lụt kéo dài trên địa bàn, UBND phường Phước Tân đã có báo cáo nhanh gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường.

Trong báo cáo, địa phương cho biết, phường Phước Tân có dạng địa hình đồng bằng và dãy đồi núi có độ cao trung bình từ 30-40m, có xu hướng thấp dần theo hướng Bắc từ khu phố Tân Cang, xuống hướng Nam tại khu phố Hương Phước. Trên địa bàn có sông Buông (dài khoảng 20km), suối Cầu Quan (dài khoảng 9km với 2 nhánh, 1 nhánh chảy từ phường Long Bình, 1 nhánh chảy từ phường Hố Nai) và một số dòng suối nhỏ nối về dòng sông Buông. Với dạng địa hình và hệ thống sông rạch nói trên đã dẫn đến việc ngập lụt cục bộ xảy ra hàng năm trên địa bàn phường.

Trong báo cáo gửi UBND thành phố, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố cho biết, qua rà soát hồ sơ và kiểm tra hiện trường, bước đầu xác định cống ngang tại lý trình Km1+950 đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu và cầu vượt sông Buông được thiết kế, thi công theo hồ sơ đã được phê duyệt.

Về nguyên nhân gây ngập lụt, báo cáo của UBND phường Phước Tân đánh giá các khu vực ngập úng xung quanh khu vực suối Cầu Quan gồm một phần các khu phố: Tân Cang, Hương Phước là do mưa lớn diện rộng, nước mưa đổ về từ các hướng của phường Long Bình và phường Hố Nai. Cùng với đó, việc thoát nước ra suối Cầu Quan từ các khu dân cư bị ùn ứ do hệ thống thoát nước không đảm bảo, việc nạo vét chưa thường xuyên. Bên cạnh đó, việc xây dựng các tuyến đường giao thông trong các khu dân cư chưa đồng bộ, một số tuyến không có hệ thống thoát nước, một số tuyến đường được xây dựng những năm gần đây dẫn đến việc nền nhà dân thấp hơn đường, khi mưa lớn nước mưa đổ về các nhà dân bị trũng, thấp ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống của người dân vào mùa mưa.

Đối với các khu vực ngập úng xung quanh khu vực sông Buông gồm: khu phố Tân Cang, khu phố Hương Phước và một phần khu phố Đồng, nguyên nhân do mưa lớn trên diện rộng, nước mưa đổ từ thượng nguồn sông Buông về khu vực này khá lớn. Mặt khác, tại khu vực khu phố Hương Phước có đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu và quốc lộ 51 chắn ngang sông Buông, việc thoát nước chủ yếu phụ thuộc vào cống thoát nước dọc các tuyến đường này. Trong khi đó, 2 tuyến đường này được xây dựng với cao độ khá cao so với địa hình khu phố Hương Phước ảnh hưởng đến việc thoát nước qua sông Buông. Bên cạnh đó, triều cường sông Đồng Nai cũng ảnh hưởng một phần đến việc thoát nước mỗi khi ngập lụt xảy ra tại các khu vực trên.

Đề xuất giải pháp khắc phục

Ngay sau báo cáo của UBND phường Phước Tân, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có báo cáo gửi UBND thành phố về việc thực hiện công tác kiểm tra chỉ đạo ứng phó, khắc phục tình hình ngập lụt tại khu vực sông Buông thuộc phường Phước Tân. Theo nhận định ban đầu của địa phương, do lượng mưa ở khu vực thượng nguồn và tại địa phương lớn, nước tập trung đổ về nhanh, với lưu lượng lớn, không tiêu thoát kịp thời gây ngập lụt trên địa bàn từ ngày 9-9 đến 11-9. Cùng với đó, dòng chảy sông Buông quanh co, uốn lượn, lòng sông có nhiều cây cỏ, bồi lắng nhiều bùn đất, mặt cắt vị trí cầu sắt tạm tại tổ 9A1 phục vụ công tác thi công gây cản trở dòng chảy. Đồng thời khu vực có địa hình thấp trũng, đường dọc ven bờ sông Buông có cao độ thấp, khi mực nước sông dâng lên, tràn vào khu dân cư.

Ngoài ra, theo đánh giá của địa phương, vị trí cống thoát nước qua đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu tại lý trình Km1+950 đặt lệch so với dòng chảy hiện hữu, gây khó khăn trong việc tiêu thoát nước từ khu dân cư về hạ lưu sông Buông.

Ngày 15-9, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố đã có báo cáo gửi UBND thành phố về các nội dung liên quan. Sau khi phối hợp với các đơn vị liên quan và địa phương khảo sát thực tế, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố và các đơn vị liên quan nhận định, một trong các nguyên nhân chủ yếu gây ngập trên địa bàn phường Phước Tân là do sông Buông bị bồi lấp, lòng sông nông và bị thu hẹp dòng chảy, không đảm bảo khả năng tiêu thoát nước cho khu vực.

Về vị trí đặt cống ngang qua đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu tại lý trình Km1+950, trên cơ sở chuỗi số liệu thủy văn 35 năm, đơn vị tư vấn thiết kế bố trí cống hộp tại vị trí là điểm trũng nhất nơi đường cao tốc cắt qua suối. Tuy nhiên, phía thượng lưu cống, do đoạn suối hiện trạng quanh co, uốn lượn nên dòng chảy không đi thẳng vào cống mà vòng qua đất của 2 hộ dân trước khi chảy vào cống.

Đối với hạng mục cầu tạm (dài 24m) bắc qua sông Buông, tại thời điểm kiểm tra, theo phương án thi công, nhà thầu bắc cầu để chuyên chở vật liệu thi công phục vụ Dự án Đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Nhà thầu cũng đã cam kết đến ngày 30-9, sẽ tháo dỡ cầu tạm, hoàn trả hiện trạng sông Buông.

Trên cơ sở kiểm tra thực tế, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố đề xuất các giải pháp khắc phục. Theo ông Nguyễn Linh, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố, địa phương đã vận động các hộ dân san lấp các mô đất trên dòng chảy từ phía thượng lưu sông Buông vào cống hộp tại lý trình Km1+950 đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Đơn vị đang đôn đốc nhà thầu khẩn trương tháo dỡ cầu tạm bắc qua sông Buông, hoàn thành trước ngày 30-9.

Về lâu dài, theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố, để giải quyết triệt để tình trạng ngập úng, giải pháp căn cơ là phải đầu tư cải tạo, nạo vét, mở rộng tuyến sông Buông nhằm tăng khả năng tiêu thoát nước cho toàn lưu vực.

Phạm Tùng