Người làm dân vận đầu tiên theo lời dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh qua bài báo "Dân vận" được đăng trên Báo Sự Thật, số 120, ngày 15/10/1949 với bút danh XYZ

Qua tác phẩm "Dân vận" của Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ với 600 từ ngắn gọn, xúc tích, đơn giản nhưng đã chỉ rõ cho ta thấy được giá trị xuyên suốt lịch sử, những điều cốt lõi nhất, xác định công tác dân vận chính là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị. Trong đó, đặc biệt là vấn đề "Ai phụ trách dân vận" đây là điều mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhận thấy được trong suốt quá trình hình thành và phát triển của cách mạng Việt Nam đó là "Tất cả cán bộ chính quyền, tất cả cán bộ đoàn thể và tất cả hội viên của các tổ chức nhân dân (Liên Việt, Việt Minh,...) đều phải phụ trách dân vận". Điều đáng chú ý ở đây chính là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh về "Tất cả cán bộ chính quyền" trước để xác định rõ đây là đội ngũ phải tiên phong đầu tiên thực hiện công tác dân vận, phục vụ Nhân dân.

Sau khi đất nước giành được độc lập, hoàn toàn thống nhất (30/4/1975), trong một thời gian dài công tác dân vận ở một số nơi bị xem nhẹ, có nơi coi đó là nhiệm vụ của Đảng, của tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức nhân dân; chính quyền chỉ đóng vai trò hỗ trợ, tạo điều kiện, phối hợp nhưng mang tính mờ nhạt. Từ thực tế cuộc sống chúng ta phải nhìn nhận rõ, nhận thức đúng vấn đề về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của cán bộ chính quyền trong thực hiện công tác dân vận. Vì mỗi một người Việt Nam từ lúc sinh ra đến khi trưởng thành và mất đi đều phải đến cơ quan chính quyền thực hiện các giấy tờ, thủ tục, hồ sơ liên quan đến bản thân, gia đình, người thân, cơ quan, đơn vị theo yêu cầu, quy định, phải tuân thủ các chính sách, pháp luật về công tác quản lý của Nhà nước, mà người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ đó chính là cán bộ chính quyền.

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói "Cán bộ là cái gốc của mọi công việc", "Muôn việc thành công hoặc thất bại, đều do cán bộ tốt hoặc kém" mà cán bộ chính quyền chính là người được Đảng, Nhà nước giao cho nhiệm vụ chính trị quan trọng là phục vụ nhân dân; là hạt nhân cơ sở trực tiếp gắn kết nhân dân với Đảng, Nhà nước và đoàn thể hình thành nên khối đại đoàn kết dân tộc vững chắc. Để tạo dựng được lòng tin, sự đồng thuận của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước đơn giản một phần chính là thông qua lời nói, thái độ, cử chỉ, cách ứng xử và sự chân thành của người cán bộ chính quyền đối với Nhân dân. Ngược lại, nếu người cán bộ chính quyền khi làm việc với nhân dân tỏ ra quan liêu, hách dịch, cửa quyền, nhũng nhiễu, hạch sách với nhân dân, mà đặc biệt là các vấn nạn tham ô, tham nhũng, lãng phí, vi phạm đạo đức, khiến cho nhân dân dần có cách nhìn, tư tưởng tiêu cực đối với cán bộ chính quyền. Từ đó, làm giảm sút lòng tin của nhân đối với Đảng, đối với Nhà nước; có thể là điểm yếu để các thế lực thù địch lợi dụng, kích động phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc của ta.

Trong tiến trình sắp xếp, tổ chức và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đội ngũ cán bộ, công chức là nhân tố quyết định trực tiếp đến hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Việc tinh gọn đầu mối trung gian đòi hỏi người cán bộ không chỉ vững vàng về bản lĩnh chính trị, gương mẫu về đạo đức công vụ mà phải thực sự tinh thông nghiệp vụ, có tư duy "đa nhiệm", năng động và quyết đoán trong giải quyết công việc. Từng cán bộ phải triệt để từ bỏ tư tưởng trông chờ, ỷ lại; chủ động nắm bắt công nghệ, thành thạo kỹ năng số để vận hành trơn tru nền hành chính phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo cao nhất. Đặc biệt, việc trực tiếp đối thoại, lắng nghe và giải quyết kịp thời các nguyện vọng chính đáng của Nhân dân tại cơ sở chính là yêu cầu tiên quyết, bảo đảm chính quyền vận hành gần dân, sát thực tế và thực sự vì dân.

Đây chính là vấn đề then chốt trả lời vì sao Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặt vế người làm công tác dân vận đầu tiên trước hết chính là "Tất cả cán bộ chính quyền" rồi mới đến "tất cả cán bộ đoàn thể và tất cả hội viên của các tổ chức nhân dân". Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có cái nhìn thật sự tinh tế, thấu đáo, khoa học, biện chứng gắn với thực tiễn cuộc sống. Cán bộ chính quyền chính là những người thực hiện chức năng quản lý các lĩnh vực đời sống xã hội, nếu quan liêu, nhũng nhiễu, gây phiền hà cho nhân dân hoặc ban hành các chính sách không phù hợp với lòng dân, thì cho dù đoàn thể cố gắng ra sức làm dân vận như thế nào thì cũng không hiệu quả. Do đó, người cán bộ chính quyền làm việc phải thật sự có cái tâm, có cái tầm, có đạo đức, có đam mê với công việc, phải "hiểu dân, gần dân, trọng dân, học dân", "nghe dân nói, nói dân hiểu, làm dân tin".

Đất nước ta hiện nay đang trên đường hội nhập quốc tế, cùng với sự phát triển không ngừng của xã hội, nhất là cuộc cách mạng Công nghệ 4.0 từng bước giúp cho sự nhận thức và hiểu biết của nhân dân về các đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước không ngừng được nâng lên. Chính vì lẽ đó, đòi hỏi người cán bộ chính quyền không ngừng rèn luyện bản thân, cố gắng phấn đấu vì sự nghiệp cách mạng, chủ động, linh hoạt, sáng tạo, "Óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm", "Nói" phải đi đôi với "Làm". Đồng thời, tất cả cán bộ chính quyền phải cố gắng ra sức thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới, thật sự là một người cán bộ cách mạng chân chính đó là hết lòng phục vụ Nhân dân.