Ngăn chặn suy thoái tư tưởng, chính trị từ “tế bào” của Đảng

“Tế bào” mạnh thì Đảng mới mạnh

Tế bào là đơn vị cấu trúc và chức năng cơ bản nhất của mọi sinh vật, được ví như là những “viên gạch” xây dựng nên cơ thể sống.

Người ta ví von Đảng như một cơ thể sống và mỗi tổ chức cơ sở đảng là một “tế bào” không chỉ là một ẩn dụ sinh động mà còn hàm chứa một chân lý khẳng định vai trò nền tảng của cấp cơ sở, quy luật sinh tồn của một Đảng cầm quyền: Đảng chỉ thực sự vững mạnh khi từng “tế bào” ấy khỏe mạnh, bám sâu và gắn bó máu thịt với nhân dân.

Trong tác phẩm: “Những chi bộ tốt và chi bộ chưa tốt”, đăng trên Báo Nhân dân số 3503, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Chi bộ là gốc rễ của Đảng trong quần chúng. Chi bộ tốt thì mọi chính sách của Đảng đều được thi hành tốt, mọi việc đều tiến bộ không ngừng”.

Nhận định ấy đến nay vẫn còn nguyên giá trị tham chiếu, thậm chí còn trở nên cấp thiết trong bối cảnh mới.

Không chỉ giữ vai trò là nền tảng tổ chức, các “tế bào” này còn là nơi trực tiếp hiện thực hóa mọi đường lối, chủ trương, là “mặt tiền” phản chiếu bản chất của chế độ.

Niềm tin của nhân dân với Đảng được bồi đắp hằng ngày thông qua thái độ, hành vi, năng lực và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên ở cơ sở. Một quyết định hợp tình hợp lý, một cách ứng xử chuẩn mực, một hành động vì dân kịp thời... có sức thuyết phục hơn nhiều lời tuyên truyền.

Ngược lại, chỉ một biểu hiện quan liêu, tham nhũng, tiêu cực, thiếu trách nhiệm hay xa dân cũng có thể làm xói mòn niềm tin vốn được tích lũy qua nhiều năm.

Chính vì vậy, nói “tế bào” mạnh thì Đảng mới mạnh không chỉ là khẳng định về mặt tổ chức mà còn là yêu cầu về chất lượng chính trị, đạo đức và năng lực thực tiễn của từng cán bộ, đảng viên.

Trong quá trình tinh gọn bộ máy hiện nay, nếu chỉ chú trọng đến việc giảm đầu mối, giảm biên chế mà chưa quan tâm đúng mức đến việc nâng cao chất lượng “tế bào” thì rất dễ rơi vào tình trạng “gọn về hình thức nhưng yếu về thực chất”.

Một cơ thể dù được “thu gọn” nhưng nếu các “tế bào” suy yếu thì không những không khỏe mạnh hơn mà còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ.

Vì vậy, củng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng phải được đặt ở vị trí trung tâm, xuyên suốt trong mọi chủ trương cải cách bộ máy.

Nhận diện suy thoái tư tưởng, chính trị

Nếu coi việc xây dựng “tế bào” là nền tảng thì nhận diện đúng những biểu hiện suy thoái từ chính các “tế bào” ấy chính là khâu then chốt để phòng ngừa và xử lý hiệu quả.

Thực tế cho thấy, suy thoái tư tưởng, chính trị không phải là hiện tượng mới nhưng trong bối cảnh hiện nay, nó đang diễn biến ngày càng phức tạp, tinh vi hơn, khó nhận diện hơn và cũng dễ bị xem nhẹ hơn nếu thiếu sự tỉnh táo và cơ chế kiểm soát phù hợp, nó ẩn mình dưới những biểu hiện “nhẹ”, “khó gọi tên”: Một chút thờ ơ trong công việc, một sự né tránh trách nhiệm hay biểu hiện bằng một thái độ im lặng trước cái sai...

Suy thoái trong bối cảnh hiện nay không chỉ khó phát hiện hơn mà còn có xu hướng “tự diễn biến” âm thầm ngay trong mỗi “tế bào”, đòi hỏi phải có cách tiếp cận sâu sát, toàn diện và kịp thời.

Suy thoái về tư tưởng, trước hết là sự phai nhạt lý tưởng, giảm sút niềm tin vào mục tiêu, con đường đã lựa chọn. Đây là biểu hiện nguy hiểm bởi nó tác động trực tiếp đến “gốc rễ” của mỗi đảng viên. Khi lý tưởng không còn là kim chỉ nam, hành động dễ bị chi phối bởi những lợi ích trước mắt. Cùng với đó là sự dao động trước những thông tin sai trái, thiếu kiểm chứng.

Thay vì có thái độ chọn lọc, phản biện, một số người lại dễ bị cuốn theo các luồng dư luận tiêu cực, từ đó nảy sinh tâm lý hoài nghi, thậm chí phủ nhận những giá trị nền tảng.

Từ sự lệch lạc về tư tưởng, nhiều trường hợp dẫn đến biểu hiện suy thoái về chính trị. Đó có thể là việc nói không đi đôi với làm, thậm chí nói và làm trái với chủ trương, đường lối. Ở mức độ nhẹ là thiếu nhất quán, ở mức độ nghiêm trọng có thể làm sai lệch việc tổ chức thực hiện.

Một biểu hiện khác là sự thiếu kiên định lập trường. Trước những vấn đề phức tạp, nhạy cảm, thay vì giữ vững nguyên tắc, một số cán bộ, đảng viên lại có xu hướng “đứng ngoài”, né tránh.

Đáng lo ngại hơn là thái độ không đấu tranh với cái sai. Sự im lặng trước những biểu hiện lệch lạc, tiêu cực trong nội bộ vô hình trung tạo điều kiện cho cái sai tồn tại và lan rộng.

Phát huy tinh thần “tự soi, tự sửa”

Suy thoái từ “tế bào” nếu không được ngăn chặn sớm sẽ gây ra những hệ lụy nghiêm trọng: làm suy yếu tổ chức Đảng từ bên trong - nơi lẽ ra phải là nguồn sức mạnh; có thể dẫn đến “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” - tức là sự thay đổi từ bên trong về nhận thức và hành động theo chiều hướng tiêu cực. Vì vậy, cần có những giải pháp để khắc phục thực trạng này.

Trước hết, cần tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng cho đội ngũ cán bộ, đảng viên. Giáo dục chính trị, tư tưởng luôn là “tuyến phòng thủ” đầu tiên, tạo nền tảng cho sự vững vàng của mỗi “tế bào”.

Trong bối cảnh hiện nay, mỗi chuyên đề cần giúp người học trả lời được câu hỏi: Áp dụng vào công việc cụ thể như thế nào? Đối thoại, trao đổi, phản biện trong các buổi học tập để nâng cao khả năng tư duy độc lập, tránh tình trạng tiếp thu thụ động, phân biệt đúng - sai, thật - giả trong môi trường thông tin đa chiều.

Trang bị cho mỗi “tế bào” khả năng tự bảo vệ mình bằng bản lĩnh, tri thức và niềm tin vững chắc, xây dựng “sức đề kháng” đủ mạnh trước mọi thông tin xấu, độc.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò tự giác của mỗi đảng viên. Bởi, “tế bào” khỏe hay yếu phụ thuộc trước hết vào chính “sức đề kháng nội sinh” của từng đảng viên. Tinh thần “tự soi, tự sửa” cần phải đặt lên hàng đầu.

Nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi cá nhân đảng viên, trách nhiệm không chỉ thể hiện ở việc hoàn thành nhiệm vụ, mà còn ở thái độ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, không né tránh, không “an toàn hóa” bản thân và một tinh thần “không thể, không dám, không muốn và không cần tham nhũng, tiêu cực”.

Khi mỗi đảng viên thực sự là một “tế bào sống” tích cực, tổ chức sẽ tự khắc được củng cố từ bên trong.

Cuối cùng là cần xây dựng môi trường chính trị lành mạnh. Một “tế bào” khó có thể khỏe mạnh nếu tồn tại trong một môi trường thiếu lành mạnh. Vì vậy, xây dựng môi trường chính trị trong sạch, tích cực là điều kiện nền tảng để ngăn chặn suy thoái.

Xây dựng văn hóa Đảng, đề cao giá trị chuẩn mực về đạo đức, trách nhiệm và kỷ luật. Hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực, xây dựng hệ thống quy định rõ ràng, minh bạch, có kiểm tra, giám sát, phòng ngừa từ sớm, từ xa. Khuyến khích cán bộ bảo vệ cái đúng, cái tốt, đồng thời kiên quyết đấu tranh với cái sai, cái xấu.

HỒNG HẠNH - MỸ PHƯƠNG