Hà Nội tập trung tháo gỡ điểm nghẽn trong phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số

Đánh giá thực chất kết quả triển khai và những khó khăn tại cơ sở

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố, Phó Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà nhấn mạnh, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu; Luật Thủ đô năm 2026 đã tạo cơ sở pháp lý với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù để Hà Nội phát triển lĩnh vực này.

Chủ tịch HĐND thành phố chỉ rõ, còn nhiều vấn đề cần tháo gỡ, nhất là ở cấp cơ sở. Hoạt động hiện chủ yếu tập trung vào chuyển đổi số, trong khi ứng dụng khoa học, công nghệ và thúc đẩy đổi mới sáng tạo còn hạn chế so với tiềm năng, thế mạnh; nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu đề ra.

Đặc biệt, giải ngân vốn đầu tư công cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là vấn đề tồn tại qua nhiều năm. Tính đến hết ngày 23/10, toàn thành phố mới giải ngân khoảng 34,4%, nguồn lực dành cho lĩnh vực này còn hơn 60%. Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu và phối hợp giữa các ngành, các cấp cũng chưa đồng bộ, chặt chẽ.

Theo đồng chí Phùng Thị Hồng Hà, hội nghị nhằm đánh giá thực chất việc triển khai các cơ chế, chính sách, đồng thời lắng nghe khó khăn, vướng mắc, kiến nghị từ những người trực tiếp thực hiện và người dân, cử tri.

Báo cáo tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Tố Quyên cho biết, trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, 126 xã, phường đã bố trí đầu mối thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đến ngày 11/11/2026, cấp xã cung cấp trực tuyến 415/419 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền, trong đó có 247 thủ tục trực tuyến toàn trình.

Thành phố đã phê duyệt 2 nhiệm vụ công nghệ chiến lược, phân bổ 600 tỷ đồng vốn ngân sách cho Quỹ Đầu tư mạo hiểm. Qua đợt cao điểm 100 ngày, thành phố hỗ trợ chuyển đổi số cho 323.189 chủ thể kinh doanh và triển khai thanh toán không dùng tiền mặt tại 433 chợ. Trong số các chủ thể được hỗ trợ, 14,4% ghi nhận phát sinh doanh thu qua kênh số.

Tuy nhiên, 8 xã, phường chưa có nhân sự chuyên trách và 86 đơn vị chỉ bố trí từ 1 đến 2 người. Dữ liệu chuyên ngành chưa được chia sẻ thông suốt, hạn chế việc xác thực và tái sử dụng thông tin khi giải quyết thủ tục hành chính.

Đối với hoạt động của cơ quan dân cử, đến ngày 5/11/2026, trong 15 nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 theo kế hoạch của Thường trực HĐND thành phố, có 4 nhiệm vụ hoàn thành, 11 nhiệm vụ đang triển khai đúng tiến độ. Nền tảng điều hành tập trung hai cấp của Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND tiếp tục được duy trì, khai thác. Đến nay, 126/126 HĐND xã, phường đã kết nối với nền tảng; 3.200 đại biểu HĐND được cấp tài khoản sử dụng.

Tháo gỡ vướng mắc, nâng cao hiệu quả thực thi chính sách

Tại hội nghị, cử tri kiến nghị đẩy mạnh phổ cập kỹ năng số cộng đồng, nhân rộng mô hình tập huấn “cầm tay chỉ việc” cho cán bộ, công chức và các tổ công nghệ số cộng đồng; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các sở, ngành và chính quyền các cấp, giảm giấy tờ và thời gian đi lại cho người dân khi giải quyết thủ tục hành chính.

Đại diện HĐND các xã, phường đề nghị thành phố tiếp tục hoàn thiện, liên thông các hệ thống phần mềm dùng chung; nghiên cứu cơ chế đăng nhập tập trung, tích hợp tài khoản với VNeID, hạn chế nhập liệu trùng lặp. Đồng thời, tăng cường đào tạo, tập huấn chuyên sâu và bố trí nhân lực chuyên trách về chuyển đổi số tại cơ sở.

Trả lời các nội dung này, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội Cù Ngọc Trang cho biết, Sở đã tổ chức 41 lớp đào tạo chuyên sâu cho khối xã, phường về trí tuệ nhân tạo (AI), nâng cao năng lực công vụ; riêng khối HĐND đang triển khai 43 lớp với 1.290 học viên.

Liên quan đến tình trạng cán bộ phải sử dụng nhiều phần mềm, tài khoản, dự kiến trong tháng 12, Sở sẽ rà soát, đánh giá để quyết định phần mềm cần dừng, tích hợp hoặc tiếp tục sử dụng. Ông Cù Ngọc Trang cam kết trước ngày 20/11, Sở sẽ có văn bản trả lời, hướng dẫn cụ thể từng kiến nghị, đồng thời phối hợp với các địa phương trực tiếp tháo gỡ khó khăn.

Các đại biểu cũng kiến nghị hỗ trợ ứng dụng công nghệ hiện đại, chuyển đổi số trong sản xuất và phát triển làng nghề; tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, chính sách, quy trình triển khai nhiệm vụ khoa học, công nghệ; hỗ trợ kinh phí nghiên cứu, thúc đẩy giải quyết các bài toán thực tiễn của Thủ đô.

Giải đáp ý kiến của các đại biểu, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng cho biết, thành phố sẽ đưa sản phẩm đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp Thủ đô vào sử dụng, hỗ trợ doanh nghiệp trong giai đoạn đầu thương mại hóa. “Nhà nước sẽ là khách hàng đầu tiên”, đồng chí nhấn mạnh.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố, khâu thực thi chính sách vẫn là điểm nghẽn khi 75% doanh nghiệp chưa tiếp cận đầy đủ thông tin về chính sách hỗ trợ. Đồng chí yêu cầu thành lập tổ điều phối chuyên trách kết nối cơ quan nhà nước, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và địa phương; hệ thống hóa các chính sách trong một tài liệu hướng dẫn, nêu rõ đối tượng thụ hưởng, đầu mối liên hệ và quy trình thực hiện.

“Chúng ta phải đánh giá trong khoảng 6 đến 12 tháng xem có ra sản phẩm không, qua đánh giá, các cơ quan cần mạnh dạn trình HĐND thành phố xem xét dừng hoặc điều chỉnh những chính sách chưa phù hợp với thực tiễn”, đồng chí Trương Việt Dũng nhấn mạnh.

Về chuyển đổi số ở cơ sở, Phó Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu Sở Nội vụ và Sở Khoa học và Công nghệ làm việc trong tháng 11 với 8 xã, phường chưa bố trí nhân sự chuyên trách. Năm 2027, thành phố sẽ ưu tiên ngân sách cho các nhiệm vụ trực tiếp phát triển kinh tế số và đổi mới sáng tạo, gắn phân bổ vốn với tiến độ, kết quả thực hiện.

Đồng chí yêu cầu các sở, ngành trả lời kiến nghị của cử tri bằng văn bản trước ngày 20/11, nêu rõ nội dung có thể giải quyết, thời hạn hoàn thành và lý do đối với những nội dung chưa thể thực hiện.

Theo kết luận của Thường trực HĐND thành phố, thời gian qua, Hà Nội đã có nhiều nỗ lực hoàn thiện cơ chế, chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Thành phố đã ban hành 30 văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có 6 nghị quyết cụ thể hóa Luật Thủ đô; thành lập Quỹ Phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; công bố 30 bài toán lớn làm cơ sở đặt hàng nhiệm vụ.

Chuyển đổi số từng bước đi vào đời sống. Gần 2.800 Tổ Chuyển đổi số cộng đồng đã hỗ trợ gần 397 nghìn lượt người thực hiện dịch vụ công trực tuyến; trên 96% phản ánh, kiến nghị qua iHanoi được giải quyết; 100% chợ dân sinh triển khai thanh toán không dùng tiền mặt.

Về nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, Thường trực HĐND thành phố đề nghị Sở Tài chính khẩn trương bảo đảm kinh phí hỗ trợ Tổ Chuyển đổi số cộng đồng năm 2026 cho các xã, phường chưa được cấp, hoàn thành trước ngày 15/12/2026; Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp Sở Tài chính hướng dẫn lập dự toán, sử dụng và thanh quyết toán kinh phí, tháo gỡ khó khăn trong giải ngân. Sở Nội vụ hướng dẫn bố trí nhân lực chuyên trách cho cấp xã, hoàn thành trước ngày 31/12/2026.

Sở Khoa học và Công nghệ đẩy nhanh kết nối, chia sẻ dữ liệu, khắc phục tình trạng phần mềm thiếu liên thông, nhập liệu trùng lặp. Công an thành phố tiếp tục hướng dẫn các địa phương bảo đảm an toàn, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu.

Thường trực HĐND thành phố đề nghị cấp ủy, chính quyền các xã, phường phát huy trách nhiệm người đứng đầu, rà soát nhu cầu nhân lực, kinh phí, hạ tầng; chú trọng ứng dụng khoa học, công nghệ vào giải quyết những vấn đề cụ thể của địa phương, nâng cao hiệu quả quản lý, chất lượng phục vụ nhân dân và phát triển sản xuất, kinh doanh.

Đối với HĐND thành phố, Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND thành phố được giao khắc phục bất cập của các nền tảng H-Cabinet, i-HĐND; hoàn thiện hệ thống theo dõi kiến nghị cử tri, tổ chức tập huấn cho HĐND cấp xã, hoàn thành trong quý I/2027.

Ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường HĐND thành phố tiếp tục rà soát, đề xuất hoàn thiện cơ chế, chính sách; đưa việc thực hiện các nghị quyết và nhiệm vụ phân cấp vào chương trình giám sát năm 2027./.