Ngành quỹ trước cơ hội mới sau nâng hạng thị trường chứng khoán

Chiều 22/9, tại Hà Nội, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) phối hợp với Báo Tài chính - Đầu tư và Công ty cổ phần FiinGroup tổ chức Hội thảo “Ngành Quỹ trong kỷ nguyên mới: Khơi thông dòng vốn cho tăng trưởng cao và bền vững” và Lễ trao Giải thưởng Quỹ Đầu tư chứng khoán Việt Nam năm 2026 (Vietnam Fund Awards 2026). Tham dự chương trình có Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Vũ Thị Chân Phương; ông Nguyễn Sơn, Chủ tịch Hội đồng thành viên VSDC, Trưởng Ban Tổ chức chương trình; đại diện các đơn vị thuộc Bộ Tài chính, cơ quan quản lý, các công ty quản lý quỹ, công ty chứng khoán, tổ chức tài chính và các cơ quan thông tấn, báo chí.

Ông Nguyễn Sơn – Chủ tịch VSDC phát biểu khai mạc

Tạo chuẩn tham chiếu cho ngành quỹ

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Sơn, Chủ tịch Hội đồng thành viên VSDC, Trưởng Ban Tổ chức chương trình, cho biết sau 30 năm xây dựng và phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã từng bước khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế. Cùng với sự phát triển của thị trường, ngành quản lý quỹ cũng từng bước mở rộng cả về quy mô và hoạt động chuyên môn.

Đến cuối tháng 6/2026, cả nước có 43 công ty quản lý quỹ và 141 quỹ đầu tư chứng khoán, với tổng giá trị tài sản quản lý của các quỹ đạt khoảng 93.000 tỷ đồng, tương đương gần 3,6 tỷ USD. Nếu tính cả danh mục ủy thác đầu tư, tổng tài sản do các công ty quản lý quỹ quản lý đạt khoảng 846.000 tỷ đồng, tương đương 32,5 tỷ USD.

Quy mô ngày càng lớn đặt ra yêu cầu về những công cụ tham chiếu đủ tin cậy để nhà đầu tư có cơ sở nhận diện, đánh giá và lựa chọn quỹ phù hợp. Đây cũng là nhu cầu đáng chú ý trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam vừa được FTSE Russell nâng hạng lên Thị trường Mới nổi Thứ cấp, qua đó tạo thêm điều kiện để thị trường tiếp cận các dòng vốn quốc tế.

Từ yêu cầu đó, VSDC cùng Báo Tài chính - Đầu tư và FiinGroup đã khởi xướng Chương trình Xếp hạng Quỹ đầu tư Chứng khoán tại Việt Nam, hướng tới xây dựng một chuẩn tham chiếu dựa trên dữ liệu, phương pháp luận chuẩn hóa và quy trình đánh giá độc lập. Chương trình qua đó góp phần tăng cường tính minh bạch, thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh và từng bước nâng cao chuẩn mực hoạt động của ngành quản lý quỹ.

Chương trình được triển khai trong khuôn khổ Đề án tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ theo Quyết định số 3168/QĐ-BTC năm 2025 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, với 4 trụ cột gồm: tạo lập chuẩn tham chiếu khách quan, minh bạch cho ngành quỹ; thúc đẩy dòng vốn đầu tư dài hạn và tăng trưởng bền vững; xây dựng diễn đàn kết nối hệ sinh thái ngành quỹ; ghi nhận, vinh danh các quỹ đầu tư hoạt động hiệu quả, đóng góp tích cực cho sự phát triển của thị trường.

Hướng tới dòng vốn dài hạn

Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương cho rằng ngành quỹ cần tiếp tục phát triển theo hướng
chuyên nghiệp, minh bạch và bền vững

Từ góc độ cơ quan quản lý, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Vũ Thị Chân Phương cho rằng giai đoạn mới đòi hỏi các định chế đầu tư chuyên nghiệp, trong đó có ngành quỹ, tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động và khả năng đáp ứng yêu cầu ngày càng đa dạng của thị trường.

Theo Chủ tịch UBCKNN, ngành quỹ cần tiếp tục phát triển theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và bền vững; đồng thời đa dạng hóa các loại hình quỹ, sản phẩm đầu tư phù hợp với nhu cầu của nhà đầu tư và nhu cầu vốn của nền kinh tế. Các sản phẩm quỹ cần hướng tới huy động và phân bổ nguồn vốn dài hạn cho những lĩnh vực có vai trò thúc đẩy tăng trưởng như hạ tầng, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế xanh và phát triển bền vững.

Cùng với phát triển sản phẩm, các công ty quản lý quỹ cần chú trọng nâng cao chất lượng quản trị, quản lý rủi ro và dịch vụ; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và tăng cường khả năng quản lý tài sản theo thông lệ quốc tế. Đây là những yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành và tăng khả năng thu hút, quản lý dòng vốn dài hạn trong nước và quốc tế.

Những định hướng này cũng là nội dung trọng tâm được các đại biểu tập trung trao đổi tại hội thảo, trong đó có cơ hội và thách thức đối với ngành quỹ trong giai đoạn thị trường chứng khoán bước sang một giai đoạn phát triển mới; xu hướng phát triển sản phẩm quỹ và các giải pháp mở rộng cơ sở nhà đầu tư.

Các tham luận và phiên thảo luận đồng thời đề cập việc gắn sản phẩm quỹ với nhu cầu vốn của nền kinh tế, nâng cao chất lượng quản lý tài sản, đa dạng hóa kênh huy động vốn và tăng cường kết nối giữa ngành quỹ với các định chế tài chính quốc tế.

Vinh danh các quỹ đầu tư tiêu biểu

Lễ vinh danh các Quỹ tiêu biểu, có kết quả hoạt động nổi bật

Trong khuôn khổ chương trình, Lễ trao Giải thưởng Quỹ Đầu tư chứng khoán Việt Nam năm 2026 được tổ chức nhằm ghi nhận những quỹ đầu tư có kết quả hoạt động nổi bật, đồng thời lan tỏa các chuẩn mực về tính minh bạch, chuyên nghiệp và phát triển bền vững trong ngành quản lý quỹ.

Ở kỳ đánh giá đầu tiên, Chương trình đã thu thập dữ liệu và đánh giá 100 quỹ đầu tư chứng khoán đang hoạt động tại Việt Nam, đáp ứng đủ các tiêu chí đánh giá, với tổng giá trị tài sản ròng (NAV) tính đến cuối năm 2025 đạt 90.000 tỷ đồng. Phạm vi này được đánh giá là tương đối rộng, qua đó cung cấp thêm góc nhìn về hoạt động và xu hướng phát triển của ngành quỹ đầu tư Việt Nam.

Trên cơ sở kết quả đánh giá, Chương trình vinh danh các quỹ tại những hạng mục hiệu quả đầu tư chính gồm Top Quỹ Cổ phiếu, Top Quỹ Trái phiếu và Top Quỹ Cân bằng; cùng các hạng mục ghi nhận những xu hướng phát triển đáng chú ý của ngành như Quỹ ESG, Quỹ Hưu trí, Quỹ ETF và Quỹ mở tăng trưởng cơ sở nhà đầu tư nhanh nhất.

Phát biểu tại chương trình, ông Nguyễn Sơn nhấn mạnh VFA 2026 không chỉ ghi nhận những kết quả nổi bật của các quỹ đầu tư mà còn đặt nền móng cho việc hình thành một chuẩn tham chiếu mới của ngành quản lý quỹ Việt Nam. Chuẩn tham chiếu này được xây dựng trên cơ sở dữ liệu, phương pháp luận khoa học cùng sự độc lập, khách quan của Hội đồng chuyên môn.

Toàn cảnh Hội nghị

Với cách tiếp cận này, VFA được kỳ vọng trở thành diễn đàn thường niên của ngành quỹ Việt Nam, nơi ghi nhận thành tựu, lan tỏa các chuẩn mực, trao đổi thách thức và chia sẻ thông lệ tốt, qua đó góp phần thúc đẩy sự phát triển chuyên nghiệp, minh bạch của ngành quỹ và mở rộng vai trò của khu vực này trong thị trường vốn Việt Nam.

Lam Anh