Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi: Quan điểm điều hành xuyên suốt là kiểm soát CPI năm 2026 khoảng 4,5%

Trưa 04/11, tại Hà Nội, Văn phòng Chính phủ tổ chức Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10/2026. Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong chủ trì họp báo.

Cùng tham dự có đại diện lãnh đạo một số bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; phóng viên các cơ quan báo chí ở Trung ương và địa phương. Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi tham dự và trả lời các câu hỏi của phóng viên về giải pháp kiểm soát lạm phát, ổn định giá cả thị trường và tác động của việc giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, giảm giá bán lẻ điện bình quân.

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi trả lời phóng viên tại buổi họp báo

Chủ động điều hành giá, bảo đảm mục tiêu kiểm soát lạm phát

Trả lời câu hỏi của phóng viên Tạp chí Kinh tế Việt Nam (VnEconomy) về các kịch bản điều hành giá nhằm thực hiện mục tiêu kiểm soát lạm phát năm 2026 theo kế hoạch đã đặt ra, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, Quốc hội và Chính phủ đã đặt mục tiêu kiểm soát tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân năm 2026 khoảng 4,5%. Theo số liệu thống kê, CPI bình quân 10 tháng năm 2026 tăng 4,57% so với cùng kỳ năm trước, đặt ra áp lực đối với công tác điều hành giá trong những tháng cuối năm.

Trên cơ sở theo dõi sát diễn biến thị trường, tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá tháng 10/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Nguyễn Văn Thắng đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương bám sát tình hình giá cả thị trường, thực hiện điều hành theo kịch bản đề ra. Bộ Tài chính đã xây dựng các kịch bản CPI bình quân năm 2026, làm cơ sở chủ động đánh giá rủi ro, xác định giải pháp và kịp thời điều chỉnh phương án điều hành theo diễn biến thực tế, phấn đấu thực hiện mục tiêu tăng khoảng 4,5%.

Về giải pháp điều hành, các bộ, ngành, địa phương tập trung triển khai năm nhóm nhiệm vụ trọng tâm:

Một là, chủ động theo dõi, dự báo diễn biến giá cả thị trường các mặt hàng thiết yếu. Cập nhật thường xuyên diễn biến giá trong nước và quốc tế để tham mưu giải pháp phù hợp, kịp thời, không để bị động trước các cú sốc về giá.

Hai là, bảo đảm nguồn cung, ổn định giá các mặt hàng thiết yếu. Chủ động phương án cân đối cung cầu, dự trữ và lưu thông hàng hóa, nhất là xăng dầu, lương thực, thực phẩm, thuốc và vật tư y tế; chuẩn bị đầy đủ nguồn hàng phục vụ nhu cầu cuối năm và dịp Tết Nguyên đán. Đồng thời, tăng cường kết nối cung cầu giữa các địa phương, hạn chế đứt gãy chuỗi cung ứng và thiếu hụt hàng hóa cục bộ.

Ba là, phối hợp đồng bộ các chính sách kinh tế vĩ mô. Điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác; tiếp tục thực hiện các chính sách thuế, phí phù hợp nhằm giảm chi phí đầu vào, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.

Bốn là, điều hành thận trọng các mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước định giá. Rà soát kỹ thời điểm, mức độ và lộ trình điều chỉnh giá; đánh giá đầy đủ tác động đến CPI, đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, bảo đảm phù hợp với mục tiêu kiểm soát lạm phát. Trong đó, chú trọng điều hành giá các mặt hàng chiến lược, thiết yếu như xăng dầu, điện.

Năm là, tăng cường kiểm tra, giám sát thị trường và triển khai các giải pháp giảm chi phí đầu vào. Kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá; xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá và lợi dụng dịp lễ, Tết hoặc thiên tai để tăng giá bất hợp lý. Đồng thời, yêu cầu doanh nghiệp điều chỉnh giảm giá bán phù hợp khi chi phí đầu vào giảm. Đối với các địa phương có CPI tăng cao, cần phân tích nguyên nhân theo từng nhóm hàng hóa, dịch vụ để triển khai các giải pháp quản lý giá có trọng tâm, hiệu quả.

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh, quan điểm điều hành xuyên suốt là phấn đấu thực hiện mục tiêu kiểm soát CPI bình quân năm 2026 khoảng 4,5%, không chủ quan trước các rủi ro phát sinh; điều hành chủ động, linh hoạt theo diễn biến thực tế, gắn kiểm soát lạm phát với bảo đảm nguồn cung, ổn định thị trường, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao chất lượng đời sống nhân dân.

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong

Giảm thuế xăng, giá điện góp phần kiểm soát lạm phát

Trả lời câu hỏi của phóng viên về tác động đến ngân sách nhà nước và CPI của việc đưa thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với xăng về 0% và giảm giá bán lẻ điện bình quân 2%, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ, Bộ Tài chính đã phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan khẩn trương trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP ngày 31/10/2026 quy định về thuế TTĐB đối với xăng. Theo Nghị quyết, thuế suất thuế TTĐB đối với các loại xăng được áp dụng ở mức 0%, có hiệu lực từ ngày 01/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027. Việc điều chỉnh này dự kiến làm giảm thu ngân sách nhà nước khoảng gần 7.000 tỷ.

Cùng với đó, từ ngày 01/11/2026, giá bán lẻ điện bình quân giảm 2% tạo điều kiện để giảm chi phí sinh hoạt, sản xuất của người dân và doanh nghiệp. Trong cơ cấu CPI, điện sinh hoạt thuộc nhóm IV - Nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng và có trọng số 4,81%; xăng dầu thuộc nhóm VII – Giao thông và có trọng số 4,53%. Giá điện và giá xăng dầu có vai trò quan trọng đối với diễn biến CPI do đây là những mặt hàng thiết yếu, có khả năng tác động trực tiếp đến chỉ số giá của nhóm tương ứng (tổng 9,34%) và gián tiếp ảnh hưởng đến chi phí sản xuất, vận chuyển, lưu thông, phân phối của nhiều loại hàng hóa, dịch vụ khác. Đối với việc giảm giá điện 2%, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng giảm về 0%, theo số liệu thống kê ước tính, việc điều chỉnh này tác động làm CPI tháng 11/2026 so với tháng 10/2026 giảm khoảng 0,5 điểm phần trăm và CPI bình quân năm 2026 giảm khoảng 0,08 điểm phần trăm. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10/2026 tăng 0,2% so với tháng trước, bình quân 10 tháng năm 2026, CPI tăng 4,57% so với cùng kỳ năm trước; lạm phát cơ bản tăng 4,24%.

Quang cảnh buổi họp báo

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cũng cho biết, việc giảm thuế TTĐB đối với xăng và giảm giá điện góp phần giảm chi phí đầu vào cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, vận tải và dịch vụ; đồng thời hỗ trợ đời sống người dân, ổn định mặt bằng giá và kiểm soát lạm phát. Qua đó, các chính sách này góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng, phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế trước các cú sốc từ bên ngoài.

Trong đó, việc giảm giá xăng dầu có tác động đáng kể đến chi phí logistics và dịch vụ vận tải. Chi phí xăng, dầu chiếm khoảng 40% giá vận chuyển hành khách hàng không và khoảng 40% - 50% giá cước vận tải bằng đường bộ. Việc giảm giá điện không chỉ giúp doanh nghiệp giảm chi phí đầu vào mà còn trực tiếp giảm chi phí sinh hoạt của người dân.

HD