Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai góp ý hoàn thiện quy định về trưng mua, trưng dụng tài sản và xây dựng pháp luật

Đồng chí Giàng Thị Dung - Phó Bí thư Tỉnh ủy Lào Cai, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai chủ trì phiên thảo luận tổ

Bảo đảm quyền lợi của người có tài sản trưng mua, trưng dụng

Tham gia ý kiến đối với dự án Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản (sửa đổi), đại biểu Sùng A Lềnh - Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai, đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về chính sách trưng mua, trưng dụng tài sản, nhất là nguyên tắc bồi thường thiệt hại và trách nhiệm của người thực thi công vụ trong tình huống khẩn cấp.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai Sùng A Lềnh phát biểu tại phiên thảo luận

Đối với Điều 5 của dự thảo Luật, đại biểu đề nghị chỉnh lý cụm từ “giá trị thị trường” thành “giá thị trường” để bảo đảm thống nhất với quy định của Hiến pháp năm 2013. Đồng thời, phạm vi bồi thường cần bao quát cả những thiệt hại hợp lý khác ngoài giá trị tài sản như thu nhập thực tế bị mất, chi phí di dời, phục hồi tài sản.

Về quy định miễn, giảm trách nhiệm đối với người ra quyết định và tổ chức thực hiện trưng mua, trưng dụng tài sản, đại biểu Sùng A Lềnh cho rằng cần quy định minh bạch điều kiện được miễn, giảm trách nhiệm để bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, đồng thời tránh tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm khi thực thi công vụ.

Liên quan đến Điều 9 về hủy bỏ quyết định trưng mua, trưng dụng tài sản, đại biểu Sùng A Lềnh đề nghị bổ sung cơ chế thanh toán, bồi thường đối với những tài sản đã được sử dụng hoặc tiêu hao như lương thực, thực phẩm, thuốc men, nhiên liệu, vật tư trong trường hợp quyết định trưng mua sau đó bị hủy bỏ. Việc xác định mức thanh toán cần căn cứ vào giá trị thực tế tại thời điểm tiếp nhận, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người có tài sản, tránh khoảng trống pháp lý.

Các đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai tham gia phiên thảo luận

Đối với Điều 24, đại biểu đề nghị làm rõ phạm vi tạm hoãn quyền và nghĩa vụ của các bên khi tài sản trưng dụng đang được thế chấp, cầm cố, tránh ảnh hưởng đến nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi theo thỏa thuận dân sự. Đồng thời, cần bổ sung các giải pháp kỹ thuật dự phòng như lập biên bản bằng giấy ngay tại hiện trường có thành phần tham gia chứng kiến đối với các địa bàn vùng sâu vùng xa, khu vực biên giới hải đảo nơi mà hạ tầng công nghệ thông tin, tài khoản định danh điện tử chưa thể tiếp cận trong tình huống khẩn cấp để đảm bảo hồ sơ pháp lý sau khi ra quyết định bằng lời nói.

Đồng bộ giữa cải cách thể chế và tổ chức thực thi tại cơ sở

Thảo luận về tình hình triển khai thực hiện Nghị quyết số 206/2025/QH15, đại biểu Sùng A Lềnh đánh giá cao sự chủ động, quyết liệt của Chính phủ, các bộ, ngành trong việc tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, tạo điều kiện khơi thông nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, đại biểu cũng chỉ ra một số bất cập trong quá trình triển khai tại cấp cơ sở đôi khi chưa đồng bộ. Thủ tục đã được cắt giảm về mặt pháp lý nhưng việc cập nhật trên cơ sở dữ liệu quốc gia và tái cấu trúc quy trình điện tử còn có độ trễ. Cán bộ bộ phận một cửa gặp khó khăn khiến người dân chưa thụ hưởng ngay kết quả cải cách. Vì vậy, đại biểu đề nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành khi ban hành quy định cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính cần đồng thời có hướng dẫn kỹ thuật, nâng cấp hệ thống phần mềm, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu để địa phương triển khai thống nhất.

Đại biểu cũng đề nghị phân định rõ những vướng mắc xuất phát từ quy định pháp luật với những hạn chế trong tổ chức thi hành; tăng cường tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ cho cán bộ cơ sở và thực hiện hiệu quả cơ chế miễn, giảm trách nhiệm đối với cán bộ thực thi công vụ đúng quy trình, không có động cơ vụ lợi.

Các đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai tham gia phiên thảo luận

Liên quan đến tiến độ luật hóa các quy định đặc biệt được ban hành theo Nghị quyết số 206/2025/QH15, đại biểu Sùng A Lềnh cho rằng, khối lượng văn bản cần sửa đổi, bổ sung rất lớn, trong khi đội ngũ cán bộ pháp chế ở địa phương còn mỏng, nguồn lực dành cho công tác rà soát pháp luật còn hạn chế.

Đại biểu thống nhất với đề xuất kéo dài hiệu lực các văn bản được ban hành theo Nghị quyết số 206 đến hết ngày 31/12/2027, tạo điều kiện hoàn thiện hệ thống pháp luật, tránh gián đoạn trong tổ chức thực hiện. Đồng thời, đề nghị nghiên cứu luật hóa cơ chế ủy quyền lập pháp để xử lý những vấn đề cấp bách, tiếp tục quan tâm kiện toàn đội ngũ và bảo đảm nguồn lực cho công tác pháp chế tại địa phương.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai Sí Thị Mai Anh phát biểu tại phiên thảo luận

Cùng tham gia góp ý dự án Luật, đại biểu Sí Thị Mai Anh tập trung vào tính thống nhất, chính xác của các quy định và nguyên tắc xác định giá trị bồi thường.

Đại biểu chỉ rõ, tại khoản 2 Điều 7 của dự thảo Luật quy định về điều kiện trưng mua, trưng dụng tài sản, trong khi khoản 3 quy định về các trường hợp trưng mua, trưng dụng. Tuy nhiên, một số nội dung tại Điều 19, Điều 20 và Điều 25 lại dẫn chiếu đến khoản 2 Điều 7 khi đề cập đến các trường hợp trưng mua, trưng dụng. Do đó, đại biểu đề nghị chỉnh sửa các dẫn chiếu từ “khoản 2 Điều 7” thành “khoản 3 Điều 7” để bảo đảm thống nhất về kỹ thuật lập pháp, tránh sai sót khi áp dụng.

Đối với Điều 29 về bồi thường thiệt hại do trưng dụng tài sản, đại biểu Sí Thị Mai Anh cho rằng cần làm rõ căn cứ và thời điểm xác định giá trị thiệt hại. Bởi trên thực tế, tài sản có thể bị mất mát, hư hỏng trong quá trình trưng dụng, trong khi giá thị trường có sự biến động giữa thời điểm bàn giao và thời điểm bồi thường.

Từ đó, đại biểu đề nghị xác định mức bồi thường trên cơ sở nguyên giá, tình trạng chất lượng tài sản tại thời điểm bàn giao, trừ hao mòn tự nhiên nếu có, kết hợp với giá thị trường của tài sản tương đương tại thời điểm thực hiện bồi thường. Quy định này sẽ góp phần phản ánh đúng thiệt hại thực tế, bảo đảm bồi thường đầy đủ, công bằng cho chủ sở hữu tài sản.

Hoàn thiện quy định về thẩm quyền và thí điểm chính sách trong xây dựng pháp luật

Góp ý đối với dự án Luật Văn bản quy phạm pháp luật, đại biểu Tráng A Dương - Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai, đề nghị tiếp tục hoàn thiện các nguyên tắc xây dựng, ban hành và tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật, đặc biệt là vấn đề phân định thẩm quyền, kiểm soát quyền lực và thí điểm chính sách tại địa phương.

Đối với khoản 8 Điều 5, đại biểu đề nghị bổ sung quy định theo hướng bảo đảm thẩm quyền đủ mạnh cho các cơ quan trong bộ máy nhà nước, đồng thời kiểm soát hiệu quả, phòng ngừa nguy cơ lạm dụng, lợi dụng quyền lực. Theo đại biểu, nội dung này góp phần cụ thể hóa định hướng hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong thời kỳ mới.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai Tráng A Dương phát biểu tại phiên thảo luận

Tại Điều 20 quy định về thí điểm chính sách, đại biểu Tráng A Dương đề nghị bổ sung lĩnh vực dân tộc vào nhóm các lĩnh vực chính quyền địa phương không được ban hành văn bản quy phạm pháp luật để thí điểm chính sách.

Đại biểu phân tích, Hiến pháp quy định Quốc hội quyết định chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo của Nhà nước. Vì vậy, việc dự thảo Luật chưa đề cập đến lĩnh vực dân tộc trong nhóm các lĩnh vực không được thí điểm chính sách tại địa phương cần được rà soát, bổ sung, bảo đảm tính thống nhất với Hiến pháp và các quy định liên quan.

Cùng với đó, đại biểu đề nghị bổ sung cụm từ “của dân tộc” sau cụm từ “thuần phong mỹ tục” tại điểm d khoản 2 Điều 20 để thống nhất cách diễn đạt trong hệ thống pháp luật.

Đối với Điều 68, đại biểu Tráng A Dương đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu bổ sung cụm từ “trừ trường hợp quy định tại khoản 7 Điều này” vào khoản 6 để phân định rõ việc áp dụng, tránh trùng lặp thẩm quyền, hình thức ban hành khi thực hiện văn bản.

Theo đại biểu Tráng A Dương, việc xử lý thỏa đáng những vấn đề liên quan đến chính sách dân tộc và thẩm quyền chính sách tại địa phương để đảm bảo đổi mới quy trình xây dựng pháp luật cũng như không ảnh hưởng đến tính thống nhất của hệ thống pháp luật và chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước.

Tiếp tục đổi mới công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật

Phát biểu trao đổi tại phiên thảo luận, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, những kết quả đạt được trong đổi mới công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế thời gian qua, đặc biệt trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà phát biểu tại phiên thảo luận

Đối với dự án Luật Văn bản quy phạm pháp luật, Phó Thủ tướng cho rằng dự thảo đã thể hiện những đổi mới quan trọng, tập trung vào ba nội dung chính: Tinh gọn hình thức văn bản quy phạm pháp luật; đơn giản hóa quy trình, hồ sơ xây dựng luật và pháp lệnh; bổ sung cơ chế ứng phó đối với những tình huống khẩn cấp, cấp bách phát sinh trong thực tiễn.

Tuy nhiên, cần tiếp tục làm rõ cơ chế ban hành văn bản để giải quyết những vấn đề cấp bách khi thực hiện chủ trương tinh gọn hình thức văn bản, nhất là việc không tiếp tục xác định một số loại nghị quyết là văn bản quy phạm pháp luật. Đồng thời, phải phân định rõ trường hợp cần xây dựng quy định ổn định, lâu dài với trường hợp cần giải quyết ngay những vấn đề phát sinh, bảo đảm tính linh hoạt và khả thi.

Liên quan đến Nghị quyết số 206/2025/QH15, Phó Thủ tướng cho biết, từ tháng 3/2025 đến nay, việc triển khai các giải pháp cải cách đã góp phần cắt giảm, đơn giản hóa, phân cấp 6.916 thủ tục hành chính và nội dung liên quan; trong đó có trên 3.000 nội dung về cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Phó Thủ tướng cũng thẳng thắn nhìn nhận một số bộ, ngành chưa kịp thời ban hành hướng dẫn chuyển tiếp, chưa đồng bộ trong tái cấu trúc thủ tục hành chính, gây khó khăn cho địa phương khi tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ được phân cấp.

Về đề xuất tiếp tục thực hiện cơ chế ủy quyền lập pháp, Phó Thủ tướng nhấn mạnh đây là giải pháp cần thiết trong giai đoạn chuyển đổi, khi hệ thống pháp luật chuyên ngành phải tiếp tục được rà soát, sửa đổi để phù hợp với yêu cầu phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Các đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai tham gia phiên thảo luận

Do khối lượng văn bản cần hoàn thiện rất lớn, Chính phủ đề nghị kéo dài thời gian thực hiện cơ chế này đến ngày 31/12/2027, đồng thời tiếp tục đẩy nhanh tiến độ xây dựng pháp luật, bảo đảm chất lượng, tính ổn định và hiệu quả thực thi.

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp giữa các cơ quan trong xây dựng, ban hành văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành, bảo đảm khi luật có hiệu lực phải có đầy đủ điều kiện tổ chức thực hiện, tránh phát sinh khoảng trống pháp lý, tháo gỡ kịp thời khó khăn cho người dân, doanh nghiệp và chính quyền địa phương.